Hít hà "mùi của con" giúp mẹ quên đi âu lo phiền muộn

Nhiều bà mẹ thừa nhận rằng họ “nghiện” mùi hương của con — chỉ muốn ôm bé suốt cả ngày, thậm chí nếu không được ôm thì cảm thấy bứt rứt, khó ngủ. Quả thật, em bé nào cũng có một mùi rất đặc biệt và dễ gây “thương nhớ”, nhất là ở phần đầu, má và cổ.

Mùi hương ấy không chỉ khiến người lớn mê mẩn, mà còn là món quà tinh tế mà tạo hóa dành riêng cho trẻ sơ sinh, như một sợi dây vô hình gắn kết mẹ và con. Nhưng đã bao giờ bạn tự hỏi vì sao em bé mới chào đời lại mang trong mình một mùi hương đặc biệt và “quyến rũ” đến như vậy chưa?

1/ Mùi hương của trẻ sơ sinh bắt nguồn từ đâu?

Theo một số nhà khoa học, mùi hương đặc trưng của em bé có liên quan đến hoạt động của tuyến mồ hôi. Tuy nhiên, một giả thuyết khác cho rằng nguồn gốc thực sự của “mùi hương thiên thần” này đến từ một lớp chất sáp nhờn màu trắng có tên vernix caseosa.

Lớp sáp này bao phủ làn da bé ngay từ khi còn trong bụng mẹ và vẫn lưu lại sau khi chào đời, để lại dấu ấn mùi hương rất riêng trên da bé trong vài tuần đầu. Vernix caseosa được ví như một lớp “kem dưỡng da tự nhiên”, giúp bảo vệ cơ thể non nớt của trẻ khỏi nóng, lạnh và vi khuẩn, đồng thời hỗ trợ bé thích nghi an toàn khi chuyển từ môi trường nước trong bụng mẹ sang môi trường không khí bên ngoài.

Các nghiên cứu sâu hơn về mùi hương trẻ sơ sinh đã mang đến một phát hiện thú vị. Trên tạp chí New York, giáo sư giải phẫu học Julian Frasnelli — giảng viên Đại học Montreal (Mỹ) — cho biết mùi hương đặc biệt trên cơ thể bé, đặc biệt ở vùng đầu, đóng vai trò như một cơ chế tự bảo vệ trong những ngày đầu đời, giúp giảm nguy cơ bị bỏ rơi. Đó là một biểu hiện tinh tế nhưng kỳ diệu của bản năng sinh tồn con người.

Nhiều nhà khoa học cũng khẳng định mùi hương ấy giúp các bà mẹ nhận diện con mình tốt hơn và hình thành sự gắn kết cảm xúc sâu sắc. Giáo sư Frasnelli nhấn mạnh:

2/ Ngửi mùi của con giúp mẹ xoa dịu căng thẳng, quên đi mọi âu lo

Những khoảnh khắc ôm con vào lòng, hít hà mùi hương quen thuộc ấy, dường như đủ để người mẹ tạm gác lại mọi muộn phiền, lo lắng và cả những mệt mỏi của cuộc sống. Mùi hương của trẻ sơ sinh dịu nhẹ, ngọt ngào đến mức khiến mẹ chỉ muốn giữ con thật lâu trong vòng tay.

Không chỉ mang lại cảm giác dễ chịu, mùi hương ấy còn giúp người mẹ nhận diện con mình rõ ràng hơn và hình thành sự gắn kết cảm xúc sâu sắc. Theo Tiến sĩ George Preti, nhà hóa học lý thuyết thuộc Trung tâm Giác quan Hóa học Monell (Philadelphia, Mỹ), khi người mẹ ngửi thấy mùi của con, trung tâm khoái cảm trong não bộ sẽ được kích hoạt, từ đó giúp giảm căng thẳng và tạo cảm giác hạnh phúc.

Chỉ bằng một hơi thở mang theo mùi hương quen thuộc ấy, người phụ nữ đã cảm nhận được niềm vui ấm áp — cảm xúc góp phần hình thành bản năng làm mẹ. Đó cũng là lý do các nhà khoa học ví trẻ sơ sinh như một “chất gây nghiện” rất đặc biệt.

Điều thú vị hơn, không chỉ những phụ nữ đã làm mẹ mới có phản ứng tích cực với mùi hương này. Ngay cả những người chưa từng sinh con, não bộ của họ cũng cho thấy sự thay đổi tích cực khi tiếp xúc với mùi hương của trẻ sơ sinh.

3/ Không chỉ mẹ, trẻ sơ sinh cũng “bện” mùi hương của mẹ

Nhiều em bé mới chào đời chỉ vài ngày đã thể hiện sự “bện hơi” mẹ rất rõ rệt. Dù nằm chung giường với cả bố và mẹ, suốt đêm bé vẫn ngọ nguậy, nghiêng người tìm về phía mẹ như thể có một sợi dây vô hình dẫn lối. Vậy làm sao trẻ sơ sinh có thể nhận ra mùi của mẹ, và vì sao mùi hương ấy lại có sức xoa dịu kỳ diệu đến vậy?

Theo bác sĩ nhi khoa sơ sinh Jessica Madden (Bệnh viện Rainbow Babies and Children, Cleveland, Mỹ) và tiến sĩ tâm lý học lâm sàng Rachel Levenson (Clarity, New York), mối liên kết giữa em bé và mùi hương của mẹ đã bắt đầu từ khi còn trong bụng mẹ.
Bác sĩ Madden chia sẻ: “Khứu giác của thai nhi phát triển rất sớm, và mùi đầu tiên mà em bé tiếp xúc chính là mùi nước ối của mẹ.”

Sau khi chào đời, bé tiếp tục dùng mọi giác quan để làm quen với mẹ và thế giới xung quanh, trong đó có khứu giác.
Tiến sĩ Levenson cho biết: “Trước khi sinh, bé đã nghe thấy giọng nói của mẹ. Vì vậy ngay lần đầu tiên nghe mẹ nói sau khi chào đời, bé có thể nhận ra đó là giọng của mẹ. Đến khoảng ngày thứ ba, bé đã phân biệt được mùi sữa mẹ với mùi của người khác. Chỉ trong vòng một tuần, bé sẽ nhận diện khuôn mặt mẹ và hình thành sự gắn bó cảm xúc.”

Nghiên cứu của Viện Sức khỏe Quốc gia Hoa Kỳ cũng khẳng định rằng trẻ sơ sinh “có khả năng nhận biết và ưa thích mùi cơ thể cũng như mùi sữa mẹ chỉ trong 3 ngày đầu sau sinh.”

Đó là lý do khi đói, trẻ thường quay về phía mẹ — bởi bé ngửi thấy mùi hương quen thuộc và bản năng cho bé biết rằng nơi ấy sẽ có sữa, có sự an toàn và yêu thương.

Mẹ cũng là người đầu tiên ôm bé vào lòng và chăm sóc bé nhiều nhất, vì vậy mùi hương của mẹ trở thành “vùng an toàn” của con. Thế nên khi thấy con “bện hơi” mình, các mẹ đừng khó chịu — hãy coi đó là một minh chứng tuyệt đẹp cho sự gắn bó thiêng liêng giữa mẹ và con.

Chuyên mục phổ biến